GÜNGÖRNAME

UDDÜ

Prof. Dr. Beyşenbay Usubaliyev - Dilbilimci, Yazar, Gazeteci PDF Yazdır e-Posta

Prof. Dr. Beyşenbay Usubaliyev
Dilbilimci, Yazar, Gazeteci

          Hayatı

          Dilbilimci, Prof. Dr.  Beyşenbay Usubaliyev, 1954 yılında Narın bölgesi, Ottuk kışlağında mütevazi Kırgız bir  ailenin çocuğu  olarak dünyaya geldi. Sekiz yaşına geldiğinde  yaşıtları arasında tertip, düzen ve çalışkanlığıyla okul ve çevresinin takdirini kazanmıştır. Okumaya hevesli Beyşenbay Usubaliyev, 1971 yılında adı geçen kışlaktaki  Ottuk orta okulunda ilk ve orta öğrenimini tamamlamıştır. Henüz 9. sınıftayken “Kırgızistan Pioneri’nde” küçük çaplı yazmış olduğu  makalelerle Kırgız dili ve Kırgız dili leksikolojisinin temel sorunlarına  değinmiştir. 
          Beyşenbay Usubaliyev, 1971-1972  yılları  arasında Narın bölgesinde yayımlanan  “Narın  Pravdası” adlı gazetesinin  edebi  sözcüsü  olarak çalışmıştır. Çocukluğunda dilbilimcimiz doktor  olmak  istemiştir. Bu alanda farklı bir yeteneği olduğunu fark eden genç Usubaliyev. Kırgızistan  Milli Üniversitesi, Filoloji Fakültesini seçmiştir.
          1972-1977 yıllar arası adı geçen üniversitenin  Filoloji  Fakültesinde  yüksek öğrenimini  tamamlamıştır. 1977-79 yıllar arasında Kırgızistan Milli Üniversitesi, Kırgız  Dil  Bilimi  Kürsü  Baş  Asistanlığa  tayin  edilmiş ve orada öğretim görevlisi olarak çalışmaya başlamıştır.  1980-82  yılları arası  yüksek  öğrenimini   tamamlayarak    doktora öğrencisi olmuştur. 1983 yılında “Kırgız Dilindeki Antonimler ( Zıt Anlamlı Sözcükler)” adlı  konulu  doktora  tezini  savunmuştur. 1983-1989  yılları arası Beyşenbay Usubaliyev, “Mektep” yayın evi  baş editörü olarak birinci sınıftan itibaren yüksek öğretim kurumlarına kadar “Kırgız Dili ve Edebiyatı” ders  kitaplarının yanısıra diğer  ders kitaplarının da  redaktörlüğünü yapmıştır.  1989-1990  yıllarında  Kırgızistan  Milli  Üniversitesi  Dil  Bilimi Kürsüsünde  doçent  olarak  görev  yapmıştır. 
          Başarılı çalışma  ve   gayretleri  sonucu Beyşenbay  Usubaliyev,  Kırgız Cumhuriyeti Bilimler Milli  Akademisi Dil Bilimi  Enstitüsü  Sekreterliğine getirilmiştir (1990-1991). 1991  yılında  Milli Bilimler    Akademisinde   doktorasını savundu. 1994  yılında  “Körköm  Çıgarmaya  Lingvo-stilistikalık  İlik (Edebi  Eserleri  Dilbilimsel ve Üslup Bakımından  İnceleme) adlı  konuda  doktora  tez  savunmasını yapmış ve Filoloji Bilimleri doktoru (profesörü) olmuştur.
          1994 yılından itibaren 1999 yılına kadar  Kırgız  Cumhuriyeti  Bilimler  Milli Akademisi, Dil Bilimi Enstitüsü baş ilmi sözcüsü, Kırgızistan  Milli  Üniversitesi, Bişkek Sosyal Bilimler Üniversitesi  yarı zamanlı doçenti ve  profesörü  gibi değişik görevlerde bulundu. 1999-2000 yıllarında Kırgızistan Türkiye  Manas  Üniversitesinde  profesör  olarak  çalıştı. 1998-2001 yılları  arası  Kırgızistan Yazarlar Birliği Üyesi, Bilimler Akademesi Kırgız Dili doktor ve profesörlük sınavları sekreteri oldu.   2001-2002  yıllar  arasında  Kırgızistan  Kuveyt  Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi dekanı olarak  görev yaptı. 2002-2003 yıllarında Kırgızistan  Kuveyt  Üniversitesi, İletişim  Bölümü  Başkanı  olarak  çalıştı. 2003 yılından itibaren Kırgızistan Kuveyt Üniversitesi İletişim  Bölümü  Dilbilim  Kordinatörlüğü profesörü  olarak  çalışmaktadır. Modern  Kırgız dili (fonetik, leksikoloji, morfoloji, söz dizimi), stilistik, redaktörlük,  konuşma kültürü, Kırgız dili pratik uygulama,  dilbilime giriş, genel dilbilim, bilimsel öğrenmenin temelleri adlı dersleri vermektedir. Halen Bilimler Akademisi Kırgız Dili doktor ve profesörlük sınavları jüri üyesi, Uluslararası Cengiz Aytmatov Akademisi Akademisyeni, Kırgız Cumhuriyeti Halkı Aydınlatma Kurulu ödül sahibidir. Üç oğlu   ve  bir kızı vardır.
          Beyşenbay Usubaliyev,  çağdaş Kırgız Dil Bilimi  Leksikolojisinin  temellerini atan dilbilimci, düşünür, eleştirmendir. Onun diğer  yönü de  pedagog, eğitimci yönüdür. Yazar ve sanatçı kişiliği ve başkalarına yardımseverliliğiyle tanınır. 
          O yaptığı iş ve mesleği hakkında şunu der: “Mutluyum, çünkü  eğitimin  içindeyim. Eğitimde doğru  düşünmeyi  bilen, kendine güvenen ve milli değerleri taşıyabilecek insanlar  yetiştiriyorum”
          Bu zamana kadar  16 öğrencisi doktora tezini savunmuştur. Ayrıca dört profesörlük tezin danışmanlığını da yapmış ve tamamı KCBMA tarafından onanmıştır. Bu zamana kadar 20’den fazla profesörlük tezine ‘ opponent’ olmuştur.
          Beyşenbay Usubaliyevin Kırgız Dil Bilimine katkısı çoktur. O, Kırgız dilinde henüz araştırılmamış konuları ele alarak yenilikler getirmiştir. Bunların başında da Enantiosemiya  konusudur. Enantiosemiya  ders kitaplarında  yer  almış ve okullarda öğretilmeye başlamıştır. Yakın zamanda (2008) Damira Osmonaliyeva adlı öğrencisi  bu çalışmaların ışığında doktorasını tamamlamıştır. 
          Beyşenbay Usubaliyev dille ilgili çalışmaları bir  hobi  olarak benimsemiştir. Günde ancak 4-5 saat uyuyabilen Usubaliyev her akşam en az 2-3 saat kitap okur. Okumazsa, o gün yaşamadığını düşünmektedir.

Ders Kitapları:

“Antonimder Cana Alardı Okutuu (Zıt Anlamlı Kelimeler Ve Onları Öğretme)”, “Mektep”, 8 basma tabak, 1987.
“Körköm Çıgarmaga Lingvistikalık İlik (Edebi Eserleri Lengüistik Açıdan İnceleme”, “Ayaz”, 14 b.t, 1994.
“Kırgız Dili” (8-9-sınıflar için ders kitabı), “Mektep”, 18.8 b.t, 1992.
“Kırgız Dili” (8-9-sınıflar için, yeniden düzenlenmiş, 2. baskısı), “Kırgızistan”, 33 b.t, 2002

Bilimsel Makaleleri:

“Tabu cönündö söz”, “Mugalimder Gazetası”,  31 Mart 1976.
“Antonimderdin Çındıktagı Negizi”, “Mugalimder Gazetası”, 2 Aralık 1977.
“Evfemizm Cönündö”, “Mugalimder Gazetası”, 2 Aralık 1977.
“Aalamdı kamtıgan alakanday oksyumoron”, “Kırgızistan Madaniyatı”, 3 Aralık 1981, N-49, s. 6-7.
“Enantiosemiya Antonimdin Özgöçö Türü”, “Sovettik Kırgızistan”, 3 Temmuz 1981.
“Antonimdim Tabiyatı”, “Mugalimder Gazetası”, 7 Mayız 1982.
“Kırgız Tilindegi bir ungulu antonimder” ve “Oksyumorondun Şeksizdigi”, “Mugalimder Gazetası”, 12 Eylül 1984.
“Söz Cana Tüşünük”, Kırgızistan Türkiye Manas Üniversitesi “Sosyal Bilimler Dergisi”, Bişkek 2003, Süreli yayınlar dizisi 9, s.81-99.

Lengüistik ve Publistikalık  Makaleleri:

“Neni İzdeding, Botoyum?” (Jeenbay Mukambayev’in Hayatı ve Ölümü Hakkında).
“Comoktor Da Tügönöbü” (Asankan Saparbayev Hakkında).
“Siz” (Samat Davletov Hakkında).
“Revolütsiya Ulanıp Catat” (Mar Bayciyev’in Edebi Yolu Hakkında).
“Meni Adamdan Acıratpagıla” (Edebi Eserlerdeki Olumlu ve Olumsuz Kahraman Sorunları Hakkında).
“Bayçik” (Mırza Gaparov Hakkında).
“Ak Boz At” (Satman Sadıbakasov’u Eleştiri).
“Körköm Çıgarmaçılıktın Mehanizmi” (Edebi Eserleri Oluşturan Temeller Hakkında) vb.
(Yaklaşık kırk povest ve öykünün yazarı)

Yayımlanmış Öyküleri:

“Türkük” (Hikayeler Antolojisi), 1989.
“Köz” (Povest, hikayeler), 1991.
“Tütün” (Povest, hikayeler), 1994.
“Adres” (Povest), “Alatoo”, 2000.
“Buka” (Povest), “Alatoo”, 2001 v.b.

Dilbilimci güçlü kalemiyle öykülerinde aşk ve nefreti, iyi ile kötüyü yüzleştiriyor, okuru heyecandan heyecana sokuyor ve düşündürüyor.

 
Türkçe Öğretimi

İSTATİSTİKLER

mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterBugün31
mod_vvisit_counterDün123
mod_vvisit_counterBu Hafta31
mod_vvisit_counterGeçen Hafta995
mod_vvisit_counterBu Ay3195
mod_vvisit_counterGeçen Ay5405
mod_vvisit_counterToplam307095

IP Numaranız: 54.81.237.159
home search